2 Kings 23

Fòyn Jòsayà ɨ nì na ka ghɨ fî kòʼsɨ ɨ̀nfyèʼsɨ̀

¹Fòyn Jòsayà nɨn jaŋtɨ meyn chyeʼsɨ Jèlusalèm nɨ̀ ɨsɨ Judàsɨ̀ nô sɨ̀ jɨ̀m. ²Wu n-jàŋtɨ tî ŋêyn àŋena nɨ̀ ghelɨ Judà baʼsɨ̂ nɨ̀ ghelɨ Jèlusalèm nô ghɨ̀ jɨ̀m nɨ̀ ngàŋsɨ ndô Fɨyinisɨ nɨ̀ nfèʼtɨ̀ sɨ ghaʼnɨsɨ ɨ ndù a ndo nɨ̀ Bôbo Fɨyini. Ghɨ n-læ ndu kɨ ghɨ̀ jɨ̀m zɨ̂tɨ̀ kɨ a ghelɨ ghɨ bolɨ sɨ koʼ sɨ chem ateyn nɨ ghɨ to. Ghɨ n-ndù tî, Jòsayà ɨ jàŋ àwo kì a ghɨ nyàʼ a ŋwàʼlɨ̀ mɨ̀kàyn nɨ̀ Bôbo Fɨyini afî a ghɨ n-yeyn a ndo nɨ̀ Bôbo Fɨyini. ³Fòyn ɨ timi a ngùŋ àtòʼ a ndô Fɨyini, ɨ kasi lùmsɨ̀ mɨkâyn ŋêyn Bôbo Fɨyini sɨ nà jelɨ ta wù n-kɨŋ, yvɨnɨ̂ ìsaʼ i ŋweyn, nî àwo kì a wù bè kɨ nɨ̀ àtem a ŋweyn à jɨ̀mà nɨ̀ ìkfâtɨ̀ i ŋweyn ì jɨ̀mì, chfɨ̂nɨ̀ na wù na lèm tɨ̀saʼ tɨ mɨ̂kàyn tìtɨ̀ a ghɨ n-nyàʼ a ŋwàʼlɨ̀ nâ ghàyn. Ghelɨ ghì a ghɨ nà n-ghɨ afu nô ghɨ̀ jɨ̀m ɨ kæ chfɨ̀nɨ̀ na àŋena na lêm tɨ̀saʼ tɨ mɨ̂kàyn nâ tèyntɨ̀.

⁴Fòyn ɨ bè sɨ̂ Hìlkayà ɨ ngàŋ ndô Fɨyini i ngaŋtɨnɨ ŋêyn ngàŋ ndô Fɨyini zɨ̀ a yì n-baʼsɨ sɨ̂ ŋweyn nɨ̀ ghelɨ ghì a ghɨ n-chî ɨchfɨ ndô Fɨyini na àŋena fvɨsɨ ɨfwo vzɨ̀ nô ɨ̀ jɨ̀m sɨ a ndô Fɨyini a ghɨ fàytɨ nà koʼsɨ Bâl ateyn nɨ̀ Ashelà nɨ̀ ɨfwo vzɨ̀ a ghɨ n-koʼsɨ ɨfwo vzɨ̀ ateyn a wu n-bayn iyvɨ nô ɨ̀ jɨ̀m. Ghɨ n-fvɨ̀sɨ tî, fòyn ɨ fvɨ̀ sɨ a Jèlusalèm ɨ nyòʼ ɨ̀fwo ateyn a gvêynsɨ̀ Ɨfyayn Kidlòn ɨ li ndu nɨ̀ àbvɨ ateyn a a Betèl. ⁵Wù n-saŋ meyn fvɨ̀sɨ̀ ngàŋsɨ ndô mɨyini sìsɨ̀ a tɨfôyn tɨ Judàtɨ̀ nɨn læ choʼ lèm àŋena nà nyôʼ ìleŋ ɨlwèʼ ghè a ghɨ n-koʼsɨ mɨyini ateyn a Judà nɨ̀ ɨvzɨ̂ a wu n-ghɨ a mbæ̀sɨ Jèlusalèm. Wù n-læ saŋ ngàŋsɨ ndô mɨyini sìsɨ̀ a sɨ nà n-nyôʼ ileŋ koʼsɨ̂ Bâl nɨ̀ ɨchfɨ̂-iyvɨ nɨ̀ njoŋ, fî koʼsɨ̂ mɨ̀njèyn iyvɨ nô ɨ̀n jɨ̀m. ⁶Wù n-fvɨsɨ meyn ànfèʼsɨ̀ a Ashelà sɨ a ndo nɨ̀ Bôbo Fɨyini ɨ fvɨ̀ nɨ̀ ànkeyna sɨ a Jèlusalèm ɨ ndu nyòʼ a Ɨfyayn Kidlòn. Wu n-nyòʼ tî ɨ gvà ɨ waŋ abvɨ ateyn atû tɨ̀sè nɨ̀ ghelɨ ghɨ bolɨ. ⁷Jòsayà nɨn bɨytɨ meyn kɨmɨ ɨ̀lwêʼ vzɨ̀ a ghɨ̀lûmnɨ̀ ghɨ jelɨnɨ nà n-chi ateyn a ndô Fɨyini. Ghɨ̀ki nà n-tɨm ndzɨ sìsɨ̀ a ghɨ n-mâʼ ɨlvɨ ta ghɨ n-koʼsɨ ànfèʼsɨ̀ a Ashelà kɨ̀mɨ ɨlwèʼ nâ ghàyn.

⁸Fòyn Jòsayà nɨn læ meyn jàŋtɨ̀ ngàŋsɨ ndô Fɨyini a ntèʼsɨ Judà nô sɨ̀ jɨ̀m sɨ fvɨ gvì ɨ bebsɨ ɨ̀lwêʼ vzɨ̀ a ghɨ n-koʼsɨ mɨyini ateyn. Ghɨ n-bèbsɨ zɨ̂tɨ̀ kɨ a Gebà ndû chem a Beshebà alèʼ ghè a ngàŋsɨ ndô Fɨyinisɨ nà n-nyôʼ ileŋ ateyn. Jòsayà nɨ̀n bɨytɨ meyn ɨ̀lwêʼ vzɨ̀ a ghɨ nà n-koʼsɨ mɨyini ateyn ɨchfɨ mbàyn ghè a ghɨ nà n-toŋtɨ na Ɨchfɨ Mbàyn Joshwà. Ghɨ nà n-toŋtɨ̂ tì bòm ta à n-læ baʼ̀lɨ Joshwa mbàyn àteyn. Joshwà nà n-ghɨ wul ɨ vzɨ̀ a wù n-tisɨ ntèʼ i ghaʼnɨ. Ɨchfɨ mbàyn nâ wèyn nà n-ghɨ ɨkœ nɨ̂nkœ̀ sɨ lù ɨchfɨ mbàyn ntèʼ. ⁹Ghɨ nà n-visî wì na ngàŋsɨ ndô mɨyini sìsɨ̀ a sɨ n-felɨ̀ ɨlwèʼ ghè a ghɨ n-koʼsɨ mɨyini ateyn na felɨ̀ abaŋ ifu nɨ̀ Bôbo Fɨyini a Jèlusalèm mɨtì àŋena yɨ àbayn bula fɨ̀shɨ̀k ateyn kɨ̀ ta ngàŋsɨ ndô Fɨyini sɨ lisɨ nà n-yɨ.

¹⁰Fòyn Jòsayà nɨ̀n bebsɨ meyn àbaŋ ifu nɨ̀ fɨyini fɨ Tofèt kì a kɨ nà n-ghɨ ɨfyayn Ben Hinòn ta ka nô wùl læ̂ faŋ tɨ̀ fì tɨ̀ nyoʼ wâyn ŋweyn afu sɨ ifu sɨ̂ Molèk. ¹¹Wù n-lisi meyn nyamsɨ kfaŋ sìsɨ̀ ɨchfɨ̀ ɨ ndô Fɨyini a tɨfôyn tɨ Judà tɨ litɨ nɨn læ lèm sɨ a nyɨŋ sɨ nà koʼsɨ ɨchfɨ̂-iyvɨ ateyn. Ghɨ nà n-lêm nyamsɨ kfaŋ nâ sèynsɨ̀ ɨwe ndô Fɨyini a ngùŋ ndo nɨ̀ Natan Melèk a ghɨ wul ɨ̀ fèlɨnɨ a ntoʼ. Jòsayà nɨn læ meyn nyòʼ mɨ̀nchaʼ mɨ̀ ìwòŋ mzɨ̀ a ghɨ n-læ lèm sɨ a nyɨŋ sɨ nà koʼsɨ ɨchfɨ̂-iyvɨ ateyn.

¹²Wu n-læ meyn bɨ̀ytɨ̀ ɨ̀byaŋ ifu vzɨ̀ a tɨfôyn tɨ Judà tɨ litɨ nɨn læ bàʼlɨ atu ndo afî a ngùŋ ndo ìyvɨ̀ ghê a Ahàz nà n-chi ateyn nɨ̀ ɨ̀byaŋ ifu vzɨ̀ a Mànasè nɨn læ bàʼlɨ a tɨ̂wè tɨ ndo nɨ̀ Bôbo Fɨyini ghè tɨ̀ bò. Wù n-læ bɨ̀ytɨ tî ɨ fvɨ̀ nɨ̀ ɨ̀ŋweyn ɨ zuelɨ wu nà ghɨ kɨ ɨshwemlɨ ɨshwemlɨ wu ndu màʼì Ɨfyayn Kidlòn. ¹³Jòsayà nɨ̀n bebsɨ meyn kɨmɨ ɨ̀lwêʼ vzɨ̀ a ghɨ n-koʼsɨ mɨyini ateyn abàs ghè a ɨchfɨ̂ i yvɨ i nɨn sal ateyn a Jèlusalèm, a ngùŋ kfɨyn Olìf abàs itsɨyn. Ɨlwêʼ nâ weyn nà n-ghɨ ma Sòlomòn nɨn læ bàʼlɨ na ghɨ na koʼsɨ̂ mɨyini ɨ̀n chaʼnɨnɨ ateyn. Mɨyini mɨ̀ àteyn nà n-ghɨ Ashtolèt, ɨ fɨyini fɨ kifɨ nɨ̀ ghelɨ Sidòn nɨ̀ Kemòs ɨ fɨyini fɨ ghelɨ Mowàb kɨ̀mɨ nɨ̀ Molèk ɨ fɨyini fɨ ghelɨ Amòn. ¹⁴Jòsayà nɨn zuelɨ meyn ngòʼ sìsɨ̀ a ghɨ nà n-koʼsɨ ɨ kòytɨ̀ ɨ̀tôʼ vzɨ̀ a ànfèʼsɨ̀ a Ashelà ɨ fɨyini fɨ kifɨ nà n-ti atu àteyn ɨ màʼ ɨ̀vɨf ɨ ghêl ɨlwèʼ ghè a ɨ̀nfyèʼsɨ̀ nâ wèyn nà n-ti ateyn ta ka ghɨ na bu koʼsɨ̂ wi mɨyini afu.

¹⁵Jòsayà nɨn læ meyn bebsɨ kɨmɨ àbaŋ ifu kì a Betèl nɨ̀ ɨ̀lwêʼ vzɨ̀ a Jèlobòwàm ɨ wâyn Nebàt nɨn læ bàʼlɨ na ghɨ na koʼsɨ mɨyini ateyn ɨ nì ghelɨ Isìlæ̀ ɨ nì mbɨ. Wu n-læ nyòʼ alêʼ ateyn ɨ zuelɨ ngòʼsɨ ateyn a nà sɨ ghɨ kɨ àbvɨ. Wu n-nyoʼ meyn kɨmɨ ànfèʼsɨ̀ a Ashelà. ¹⁶Wu n-nyòʼ tî ɨ se sɨ ki sɨ kal ɨ yeyn tɨsê a kfɨyn nâ ghè ɨ tum ghɨ fvɨ̀sɨ̀ ɨ̀vɨf ɨ ghêl ateyn ɨ gvì nɨ̀ ɨ̀ŋweyn wu nyòʼ atû àbaŋ ifu sɨ nì na ka ghɨ na fì koʼsɨ̂ mɨyini alèʼ nâ ghàyn. Jòsayà nɨn læ ni kɨ ighel ta Bôbo Fɨyini nɨn læ bè sɨ̂ nfèʼtɨ̀ ì ghaʼnɨ nɨ̀ ŋweyn na awo nâ kèynà læ̀ gaynà.

¹⁷Fòyn ɨ yeyn isê i li ɨ bɨfɨ na, “À n-ghɨ ìsê i nda ti a?

Ghelɨ ntèʼ nâ ghì ɨ bè na, “À n-ghɨ ìsê i nfèʼtɨ̀ ì ghaʼnɨ zɨ̀ a yì n-læ lù a Judà ɨ gvi fèʼtɨ àwo kèynà a wà nì atû àbaŋ ifu a afêyn a Betèl layn.”

¹⁸Fòyn ɨ bè na, “Yì visi kɨ̀ tî, ka wùl nɨ̂n kùm àvɨf a ŋweyn.” Wu n-bè tî, àŋena faŋ tɨ̀ kùm ɨvɨf ŋweyn baʼsɨ̂ nɨ̀ ɨ̀vɨf ɨ nfèʼtɨ̀ ì ghaʼnɨ zɨ̀ a yì n-læ lù a Sàmalìyà.

¹⁹Jòsayà nɨ̀n bɨytɨ meyn ɨ̀lwêʼ vzɨ̀ nô ɨ̀ jɨ̀m a ghɨ n-koʼsɨ mɨyini ateyn a tɨfôyn tɨ Isìlæ̀tɨ̀ nɨn læ bàʼlɨ a ntèʼsɨ Sàmalìyà kɨ̀ ta wu n-læ bɨ̀ytɨ a Betèl. À n-ghɨ ɨ̀lwêʼ ɨnfyèʼsɨ̀ nâ wèyn a wu n-læ nì ɨtoŋ Bôbo Fɨyini ɨ yaf. ²⁰Jòsayà nɨn zuetɨ meyn ngàŋsɨ ndô mɨyini atû ɨ̀byaŋ ifu ghè a àŋena nà n-felɨ̀ ateyn ɨ nyòʼ ɨ̀vɨf àŋena atû ɨ̀byaŋ nâ ghè sɨ bebsɨ ɨbyaŋ ateyn ɨ kasi ɨ lu ndù a Jèlusalèm.

²¹Fòyn nɨ̀n chwosɨ meyn ìsaʼ kɨ̀ sɨ̂ ghelɨ ghɨ̀ jɨ̀m na, “Yì na yɨ àchi iyaʼsɨ sɨ koʼsɨ Bôbo Fɨyini ɨ Fɨyini fifɨ kɨ̀ ighel ta ghɨ nyàʼ a ŋwàʼlɨ̀ mɨ̀kàyn.” ²²À nà n-ghɨ tì bula ghɨ timi fì yɨ Ayɨ Iyaʼsɨ a dzɨ nâ ghàyn sɨ zɨ̀tɨ̀ ɨtuʼ nɨ̀ ghelɨ ghɨ tisɨnɨ nɨ̀ tɨ̀fôyn tɨ Isìlæ̀tɨ̀ nɨ̀ ɨtɨ Judàtɨ̀ sɨ koʼ sɨ chem layn. ²³Mɨtì a nà ghɨ a bêŋ njvàsɨ̀ nfama ta Jòsayà nɨn saʼ, ghɨ yɨ Ayɨ Iyaʼsɨ nâ kèynà sɨ koʼsɨ Bôbo Fɨyini a Jèlusalèm.

²⁴Jòsayà nɨ̀n fi meyn zuetɨ ghelɨ mɨnyaʼ nɨ̀ ghelɨ ghì a ghɨ n-bɨf awo sɨ̂ nkfɨsɨ nsesɨ ɨ bebsɨ tɨ̀kɨŋ nɨ̀ ɨ̀nfyèʼsɨ̀ kɨ̀mɨ nɨ̀ ɨ̀fwo ɨ chaʼnɨnɨ vzɨ̀ a wu nà n-ghɨ a Judà nɨ̀ Jèlusalèm. Wù n-læ nì awo nâ kèynà têyn sɨ luynsɨ tɨsaʼ tìtɨ̀ a ghɨ nyàʼ a ŋwàʼlɨ̀ tɨ̀saʼ afî a Hìlkayà ɨ ngàŋ ndô Fɨyini nɨn læ yeyn a ndo nɨ̀ Bôbo Fɨyini. ²⁵Fòyn Jòsayà nà n-yvɨnɨ̂ Bôbo Fɨyini nɨ̀ àtem a ŋweyn à jɨ̀mà nɨ̀ ìkfâʼtɨ̀ i ŋweyn ì jɨ̀mì nɨ̀ àdyaʼ a ŋweyn à jɨ̀mà kɨ̀ ighel ta ghɨ nyàʼ a ŋwàʼlɨ̀ ìsaʼ nɨ̀ Mosìs. Nô fòyn nɨn bu læ nà ghɨ a Judà ta ŋweyn ghɨ wi sɨ læ̀ sɨ nà ghɨ.

²⁶Mɨtì Bôbo Fɨyini ɨ nà bu nyôʼsɨ̀ kɨ nyoʼsɨ ɨtoŋ sɨ̂ ghelɨ Judà bòm nkfɨm sìsɨ̀ a Mànasè nɨn læ kwò sɨ nì ɨtoŋ ɨ̀nfeynfɨ ɨ yaf. ²⁷Bôbo Fɨyini ɨ kæ bè na, “Mɨ n-nì sàŋ ghelɨ Judà sɨ a ma asɨ kɨ̀ ighel ta mà tî sàŋ ghelɨ Isìlæ̀ ɨ̀ bèyn jɨm sɨ̂ Jèlusalèm ɨ ntèʼ zɨ̀ a mɨ n-læ choʼ nɨ̀ ndo yèyn a mɨ n-læ bè na, ‘Ghɨ na koʼsɨ̂ kɨ mà ateyn.’”

²⁸Awo a li-a kì a kɨ n-læ gàyn ɨtuʼ ta Jòsayà nɨ̀n saʼ nɨ̀ àwo kì a wù n-læ nì nɨn ghɨ ma ghɨ nyaʼ meyn a ŋwàʼlɨ̀ mɨ̀tɨtɨ̂ nɨ̀ tɨ̀fôyn tɨ Judàtɨ̀.

²⁹À nà n-ghɨ ta Jòsayà nɨn saʼ Judà, Nekò ɨ fòyn Ijìb ɨ lu ndù a ngùŋ jvà Yuflèt sɨ gàmtɨ fòyn Asilìyà. Fòyn Jòsayà ɨ ndu kèʼ Nekò, Nekò ɨ zue ŋweyn a Megidò. ³⁰Ghelɨ ghɨ felɨnɨ nɨ̀ Jòsayà ɨ bèʼì ìgvɨyn i ŋweyn a fɨ̂nchaʼ fɨ iwòŋ a Megidò ɨ ndù nɨ̀ ìnyeyni a Jèlusalèm ɨ gvɨ̀mi a ŋweyn isè, ghelɨ Judà ɨ yisi Jèhowahàz ɨ wâyn Jòsayà sɨ a fòyn.

Jèhowahàz ɨ koʼ ɨfôyn a Judà

³¹Jèhowahàz nɨ̀n læ koʼ ɨfôyn a Judà ghɨ bèŋsɨ̀ mɨ̀vɨm ɨ̀m bò njvàsɨ̀ tal ɨ saʼ sɨ a njoŋsɨ̀ tal chî a Jèlusalèm. Izɨyn i nà ŋweyni nà n-ghɨ Hamutàl ɨ wâyn Jèlìmayà ɨ wul ɨ̀ Libnà. ³²Jèhowahàz nɨn læ meyn nì mbɨ asɨ nɨ̀ Bôbo Fɨyini kɨ̀ ta ghɨ̀bo ŋweyn nɨn læ ni. ³³Nekò ɨ fòyn Ijìb nɨn ghal meyn ɨ fò ŋweyn a Liblà a Hamàt ta ka wù faŋ tɨ̀ fì tɨ̀ saʼ Jèlusalèm. Wù n-kayn meyn na ghelɨ Judà na lâʼ tâks nɨ̀ àso ɨkwo a fɨfâ kɨ dɨlɨ̀ chem kilùsɨ̀ nkam sɨ̀ tal nɨ̀ kilùsɨ̀ ighɨ ì kæ̀ nɨ̀ àso ɨkwo a baŋnɨ-a kɨ dɨlɨ̀ chem kilùsɨ̀ mɨ̀vɨm ɨ̀n tal njvàsɨ̀ kæ̀. ³⁴Nekò nɨ̀n lem meyn Elìyakìm ɨ wâyn Jòsayà sɨ a fòyn ɨ kfɨnɨ ìzɨyn i ŋweyn ɨ chfɨ̀ na Jèhòyakìm mɨtì ɨ li ndù nɨ̀ Jèhowahàz a Ijìb wu kfɨ afu.

³⁵Jèhòyakìm nà n-lâʼ àso ɨkwo a fɨfâ nɨ̀ a baŋnɨ-a sɨ̂ Nekò kɨ̀ ighel ta wu nà n-kɨŋ. Wù nà n-fsɨtɨ̂ àso ɨkwo a fɨfâ nɨ̀ a baŋnɨ-a nâ kèynà sɨ̂ ghelɨ Judà lâʼ sɨ̂ Nekò. Nô mɨ nda nà n-lâʼ kɨ ighel ta wù n-kelɨ.

Jèhòyakìm ɨ koʼ ɨfôyn a Judà

³⁶Jèhòyakìm nɨn læ koʼ ɨfôyn a Judà ghɨ bèŋsɨ̀ mɨ̀vɨm ɨ̀m bò njvàsɨ̀ tâyn ɨ saʼ sɨ a bèŋsɨ̀ chî a Jèlusalèm. Izɨyn i nà ŋweyni nà n-ghɨ Zebidà ɨ wâyn Bèdayà ɨ wul ɨ̀ Lumà. ³⁷Jèhòyakìm nɨn læ meyn nì mbɨ asɨ nɨ̀ Bôbo Fɨyini kɨ̀ ta ghɨ̀bo ŋweyn nɨn læ nì.