Skip to content

Genesis 19

Ŋwàʼlɨ̀ Nzɨ̀tɨ

Bôbo Fɨyini ɨ bebsɨ Sodòm nɨ̀ Gòmolà

1A ni nà ghɨ aleŋ ɨlvɨ ikfa achi nâ ghè nchìsɨ Fɨyini sisɨ̀ sɨ̀ bò sɨ kàlì ɨ chèm a Sodòm. A ghɨ tì Lôt ɨ duʼ ayisi ɨchfɨ ntèʼ nâ ghè. Wu yeyn àŋena ɨ làlì ɨ ndù ɨ tɨm alvɨ a àŋena asɨ ɨ kfɨsɨ ìkêʼ i ŋweyn a nse. 2Ta wù tɨm alvɨ tì ɨ bè na, “Ghɨ̀ bôbo ghem mɨ n-chwotɨ̂ na yì zɨ gvì a ndo nɨ̀ wùl ɨ̀ felɨnɨ nɨ̀ zɨ̀. Mɨ n-kini mu a yì su ɨvɨ ɨ̀vzɨ ateyn a ghesɨ̀nà chi a ɨtuʼ layn a yì na ndû sɨ a yi alèʼ.” Àŋena tuynsɨ ɨ bè na, “Ɨ̀ngaŋ. Ghèsɨ̀ nɨn chî kɨ ayisi afêyn.”

3Mɨtì Lôt ɨ faŋ nà sɨ chwotɨ̂ kɨ chwotɨ àŋena. Àŋena ni ghaŋ awo ɨ lu ndù sɨ a ndo nɨ̀ ŋweyn. Wu kfè ɨ̀fwo yɨnɨ ɨ fi nyòʼ àbayn a kfaŋ bula fɨ̀shɨ̀k àŋena yɨ. 4Ta àŋena yɨ tî ɨ nà sɨ bu duʼ mɨ tɨ̀ nyìŋì ma ghɨ̀lumnɨ Sodòm ghɨ lema nɨ̀ woynda fvɨ meyn nô ghɨ̀ jɨ̀m gvì jɨ̀ŋ kal ndô Lôt, 5ɨ̀ nà jâŋ bɨf sɨ̂ Lôt na, “Ghɨ̀lumnɨ̀ ghì ba a ghɨ gvì sɨ chi a wa ndo tì a? Fvɨ̀sɨ gvi nɨ̀ àŋena ghèsɨ̀ chi nɨ̀ àŋena.”

6Lôt ɨ fvɨ ndù sɨ yeyn àŋena ɨ kasi kɨ̀ŋ ɨ̀chfɨ̂ ndo, 7ɨ bè sɨ̂ àŋena na, “Ɨ̀ngaŋ a woyn nà ghem. Ka yi n-mòm ìnkì iwo nâ yèynì. 8Yeyna, mɨ n-kelɨ woyn ghɨ̂kì afêyn ghɨ̀bò bula wùl sɨ ateyn timi nà kya wul ɨ̀ lûmnɨ̀. Mɨ n-kwo fu àŋena sɨ̂ zɨ̀ a yì ni nô mɨ ghà ta yi n-kôŋ nɨ̀ àŋena. Mɨtì ka yi nì ìwo sɨ̂ ghelɨ ghɨ gvinɨ ghèyn bòm ta àŋena gvì sɨ chi a ma a ndo ma kelɨ sɨ toʼnɨ nɨ̀ àŋena.”

9Mɨtì àŋena bèynsɨ̀ kɨ na, “Leʼ sɨ alèʼ ghàyn.” Ta àŋena tàŋi tî ɨ̀ kàsi bɨf kɨ̀ sɨ a àŋena ngeŋsɨ na, “Wùl àtum wèyn nɨ̀n nkfâʼ na yi n-ghɨ nô ndà sɨ nà fêʼtɨ̀ iwo zɨ̀-ì a ka ghesɨ̀nà ni a?” Àŋena bè tì ɨ fi kæ be kɨ sɨ̂ Lôt na, “Leʼ sɨ alèʼ ghàyn bu tì a ghèsɨ̀ mom iwo sɨ̂ và yi befɨ chwô izɨ-ì a ghès nɨn kɨŋ sɨ ni sɨ̂ ghelɨ nâ ghì.” Àŋena nà n-taŋî tì tsɨyn Lôt, kɨŋ sɨ kòl ɨchfɨ̂ ndo.

10Mɨtì ghelɨ ghɨ gvinɨ ghì ɨ ghal gùf ɨ zɨsɨ nɨ̀ Lôt a ndo ɨ kɨ̀ŋ ɨ̀chfɨ̂ ndo. 11Ta àŋena kɨ̀ŋ ɨchfɨ ndo tì ɨ nì asɨ a ghelɨ nâ ghì nô ghɨ̀ jɨ̀m ɨ fɨ̀m, ghelɨ ateyn ɨ nà sɨ mômsɨ̀ sɨ yeyn ɨchfɨ̂ ɨ ndo bu yeyn wi.

12Ghɨ̀lumnɨ̀ ghì ghɨ̀bò ɨ bɨf sɨ̂ Lôt na, “Wùlɨ̀ vâ ɨ̀lvì bu ghɨ afêyn a? Wùl ɨ̀ vâ ɨ̀lvɨ na bu ghɨ afêyn, kèsa à n-ghɨ wayn kèsa à n-ghɨ lûm wàyn kèsa à n-ghɨ mɨ nda vâ, wa lì ɨ fvɨ̀ nɨ̀ àŋena. 13Ghès nɨn bebsɨ̂ ntèʼ nâ yèyn. Bôbo yvɨ meyn chwòsɨ̀ àwo a bɨ-a nɨ̀ àŋena ɨ̀ tùm na ghès gvi bèbsɨ.”

14Lôt ɨ fvɨ ndù a ntèʼ ɨ bè sɨ̂ ghɨ̀lumnɨ̀ ghì a ghɨ nà n-kɨŋ sɨ mala woyn ŋweyn na, “Yì nyaŋsɨ fvɨ̀ sɨ a ntèʼ afêyn bòm ta Bôbo Fɨyini nɨn kɨŋ sɨ bebsɨ ntèʼ nâ yèyn.” Mɨtì àŋena nà kfâʼ kɨ na wù n-dɨm dɨm.

15A ni nà ghɨ a nlâyn ɨ̀tùʼ nchì sɨ Fɨyini sìsɨ̀ sɨ̀ bò ɨ fi kùmtɨ kɨ sɨ̂ Lôt na, “Nyàŋsɨ lì wî vâ nɨ̀ woyn ghya ghɨki ghèyn ghɨ̀bò zɨ̂ àŋena leʼ fvɨ̀ sɨ a ntèʼ afêyn a bu tì a ghɨ se sɨ bèbsɨ ntèʼ nâ yèyn a yì boŋ kfɨ̀tɨ.” 16Lôt ɨ se sɨ gùf ɨwuyn nchìsɨ Fɨyini sìsɨ̀ ɨ ghal ɨkœ ŋweyn nɨ̀ ɨ̀kœ wî ŋweyn nɨ̀ àkœ a woyn ŋweyn ghì ghɨ̀ bò ɨ gùf ɨ fvɨ̀ nɨ̀ àŋena sɨ a ntèʼ afu, leʼsɨ̂ àŋena tî bòm ta Bôbo nà n-koynsɨ isuyn sɨ̂ àŋena. 17Ta ghɨ fvɨ̀ tî, nchì Fɨyini î lì ɨ bè sɨ̂ àŋena na, “Yì nyɨŋ bu tì a iwo i nɨ̂n kòli zɨ̀. Yi se sɨ nyɨŋ ka yi n-fì ki ibam. Ka yi n-tìmi alèʼ ibal afêyn. Yì leʼ kòʼ a kfɨynsɨ a bu tì a yì kfɨtɨ nô ghɨ̀ jɨ̀m.”

18Mɨtì Lôt ɨ bè sɨ̂ àŋena na, “Ɨ̀ngaŋ a ghɨ̀ bôbo. Mɨ n-chwotɨ̂ zɨ̀. 19Yi koynsɨ meyn ìsuyn sɨ̂ wùl ɨ̀ felɨnɨ nɨ̀ zɨ̀ nô sɨ a ŋaŋ ɨ̀ bœ̀sɨ̀ ŋweyn. Mɨtì ma mà kàʼ ma bû nì nyɨŋ koʼ chèm a kfɨyn bula yi bebsɨ ntèʼ nâ yèyn nô ma boŋ kfɨ. 20Fɨ̀ntèʼtɨ̂ fi nɨn baʼsɨ̂ afêyn. Yì visi mà leʼ ndù afu. Ba fɨ n-læ̂ kɨ tèyn? Yì visi læ̂ mà leʼ ndù ateyn.”

21Nchì Fɨyini nâ zɨ̀ ɨ bè sɨ̂ Lôt na, “Ma yvɨ meyn. Leʼ læ̂ ndù afu. Mɨ n-bebsɨ̂ wi fɨ̀ntèʼtɨ̂ nâ fìfɨ̀. 22Nyàŋsɨ læ̂ ndù. Mɨ n-bebsɨ̂ wì Sodòm nô ta ka wà ndu chèm a fɨ̂ntèʼtɨ̂ nâ ghè.” À ti iwo zɨ̀ a ghɨ n-læ fu izɨyn i fɨ̂ntèʼtɨ̂ nâ fìfɨ̀ na Zuwà bòm ta fɨ nà n-læ.

23Ɨchfɨ iyvɨ i nɨ̀n læ se sɨ sal ma Lôt sɨ ghɨ a Zuwà. 24Lôt ɨ ndù chèm a Zuwà tì nô mɨ ɨlvɨ gha, Bôbo Fɨyini ɨ sfɨ̀s mɨ̀kâyn mɨ nà suʼî atû ntèʼ Sodòm nɨ̀ Gòmolà, bali-à. 25Ta wù sfɨ̀s tî ɨ bebsɨ ntèʼ sîsɨ̀ a sɨ nà n-ghɨ ibal afu nô sɨ̀ jɨ̀m nɨ̀ ghelɨ ghì a ghɨ nà n-chi ateyn, kɨ̀mɨ nɨ̀ ɨ̀fwo vzɨ̀ a wu nà n-koʼ ateyn nô ɨ̀ jɨ̀m. 26Lôt ŋêyn wî ŋweyn ɨ se sɨ leʼ wî ŋweyn ɨ kasi ki ibam nô mɨ ɨlvɨ gha ɨ kasi sɨ atuŋ a fɨ̂ngvaŋ.

27Ɨtuʼ nɨ̀n bɨs meyn layn, Abɨ̀làhâm ɨ kasi ndù alèʼ ghè a wu n-tìmi asɨ nɨ̀ Bôbo ateyn tì, 28ɨ ki ndùsɨ̀ nɨ̀ ntèʼsɨ Sodòm nɨ̀ Gòmolà nô nɨ̀ ìbal nâ zɨ̀-ì ì jɨ̀m ɨ yeyn fɨleʼ fɨ koʼ kɨ ta fɨ n-fvɨ̂ ichɨ i ɨvɨ̀s.

29À ti ta Fɨyini fɨ nɨ̀n læ se sɨ bebsɨ ntèʼsɨ ɨfyàyn nâ ghè a Lôt nà n-chi ateyn ɨ kfàʼtɨ̀ ta Abɨ̀làhâm nɨ̀n læ chwotɨ ŋweyn, nô mɨ ɨlvɨ gha ɨ bœ̀sɨ̀ Lôt sɨ a ngeʼ ìghaʼnɨ nâ ghè a yi n-læ koli ntèʼ nâ sisɨ̀.

Woyn Lôt ɨ mòm ìwo yi bema

30À nà n-ghɨ ta awo nâ kèyna gàyn mèsì, Lôt ɨ nà sɨ fàyn sɨ fì sɨ chi a Zuwà ɨ lù ŋêyn woyn ŋweyn ghɨki ghì ghɨ̀bò ɨ koʼ nà sɨ chî ifò i li atû kfɨ̀yn. 31A læ nà ghɨ achi a li-a, wayn ɨ wi ɨlwema nɨ̀ Lôt ɨ bè sɨ̂ waynà ŋweyn ɨtwela na, “Bò ghesɨ̀và nɨ̀n ndvɨ̂yn ndû tèyn ghɨ̀lumnɨ̀ ɨ ghɨ wi sɨ mala ghesɨ̀và na ghesɨ̀và bôŋ bzɨ woyn ta ghelɨ ghɨ̀ jɨ̀m nɨ̀n bzɨ. 32Ghesɨ̀và fu mɨlûʼ sɨ̂ ŋweyn wù nyvɨ ta ka mɨ̀ ku a ghesɨ̀và ni a wù chi nɨ̀ ghesɨ̀và ta ka ghesɨ̀và bzɨ woyn a ngœ̀ ndo nɨ̀ ghesɨ̀nà faŋ tɨ̀ lè.”

33A ni nà ghɨ nɨ̀ntuʼ achi nâ ghè àŋena fu mɨlûʼ bò àŋena nyvɨ têyn mɨ ku. Wayn ɨ wi ɨlwema ɨ zɨ ndù ɨ nì bò àŋena chi nɨ̀ ŋweyn. Lôt ɨ ni làlì ɨ nà kya wi na iwo i gàyn meyn.

34A nà ghɨ a ànkùmtɨ̀ achi, wayn wi nɨ̀ Lôt ɨlwema ɨ bè sɨ̂ waynà ŋweyn ɨtwelâ na, “Ma ti meyn nì bàba chi nɨ̀ mà nɨ̀ntuʼ. Ghesɨ̀và nî fì kfa fu mɨlûʼ sɨ̂ ŋweyn nɨ̀ntuʼ layn wù nyvɨ ta ka mɨ̀ fî ku, a wà ndu nì a wù boŋ chi nɨ̀ và ta ka ghesɨ̀và bzɨ woyn a ngœ̀ ndo nɨ̀ ghesɨ̀nà faŋ tɨ̀ lè.” 35A ni kfa nà ghɨ nɨ̀ntuʼ, àŋena fi fu mɨlûʼ bò àŋena nyvɨ mɨ ku. Wayn ɨ wi ɨtwelâ ɨ zɨ nì wu chi nɨ̀ ŋweyn. Wu ni fi làlì ɨ nà kya wi na iwo i gayn meyn.

36Àŋena ni kɨ tî ɨ boŋlɨ woyn ŋêyn bò àŋena. 37Wayn ɨ wi nɨ̀ Lôt ɨlwema ɨ bzɨ wayn ɨlumnɨ̀ ɨ chfɨ̀ ìzɨyn i ŋweyn na Mowàb. Mowàb nâ wèyn ti n-ghɨ bò ghelɨ Mowàb ghì a ghesɨ̀nà nɨn kya sɨ chem layn. 38Ànkùmtɨ̀ a wayn ɨ wi nɨ̀ Lôt kì ɨ boŋ bzɨ wayn ɨlumnɨ̀ ɨ chfɨ̀ ìzɨyn i ŋweyn na Ben-Amì. Ben-Amì nâ wèyn ti n-ghɨ bò ghelɨ Amòn ghî a ghesɨ̀nà nɨn kya sɨ chem layn.