Leviticus 25
Ifu i nyoʼnɨ-i
Bèŋ zɨ̀ a ka ghɨ na bam ɨtuʼ ilaʼ ateyn.
1Bôbo Fɨyini nɨn bê meyn sɨ̂ Mosìs a kfɨyn Sinày na, 2“Taŋi sɨ̂ ghelɨ Isìlæ̀ ɨ bè sɨ̂ àŋena na, ‘Yi ndû zɨ ilaʼ ghè a mɨ n-fu sɨ̂ zɨ̀, yi nà felɨ̀ gveynsɨ sɨ a bèŋsɨ̀ ntufa. À na ghɨ a bêŋsɨ̀ nsòmbo, yi visi gveynsɨ ateyn sɨ chwotɨ yì yɨ ayɨ sɨ koʼsɨ Bôbo Fɨyini. 3À na ghɨ antêynɨ̀ bèŋsɨ̀ ntufa, yi nà tôʼ ɨ̀fwo, kâŋ ɨ̀nkâʼ mɨ̀ mɨtam nɨ̀ zɨ̀, ghayn ɨ̀fwo ɨ yɨnɨ a yi a gvêynsɨ̀. 4Mɨtì à na ghɨ a bêŋsɨ̀ nsòmbo yi visi gveynsɨ ateyn sɨ chwotɨ bòm ta à n-ghɨ bèŋ zɨ̀ a ka yì bam ɨtuʼ ilaʼ sɨ koʼsɨ Bôbo Fɨyini ateyn. Ka wùl nɨ̂n tòʼ àfo kèsa kàŋ fɨ̀kâʼ a gvêyn mɨtam nɨ̀ ŋweyn. 5Ka wùl nɨn ghayn afo ma kɨ fvɨ̀ sɨ a ngeŋ kèsa kœ̀ mɨ̀tam mɨ̀ gɨ̀lebsɨ̀ ma mɨ̀ kola ɨnkàʼ bula ghɨ kâŋ. Gveynsɨ ateyn sɨ nɨn kelɨ sɨ chwòtɨ̀ a bêŋ nâ ghàyn. 6À kòʼ nô mɨ ghà a gvêyn a bêŋ nâ ghàyn, a à na ghɨ ɨ̀fwo ɨ yɨnɨ nɨ̀ zɨ̀ baʼsɨ̂ nɨ̀ ghelɨ ghɨ felɨnɨ nɨ̀ zɨ̀ ghɨki nɨ̀ ghɨ lûmnɨ̀, kɨ̀mɨ nɨ̀ ghelɨ ghì a yì lì na ghɨ na felɨ̀ sɨ̂ zɨ̀ baʼsɨ̂ nɨ̀ ghelɨ ghì a ghɨ gvì kɨ̀ sɨ chitɨ zɨ̂ àŋena. 7Nô mɨ nyâm sisɨ baʼsɨ̂ nɨ̀ nyamsɨ ɨtwaʼ sɨ kàʼ a sɨ bôŋ yɨ sɨ a ɨfwo ɨ yɨnɨ ghê a wu kòʼ a gvêynsɨ̀ nâ ghàyn a bêŋ nâ ghè.’”
Bèŋ zɨ̀ a ka ghɨ visi ɨkôs ɨ̀ kàsi fù gveynsɨ ghêl ateyn
8“Yì na taŋ bèŋsɨ̀ nsòmbo ìngal nsòmbo, a nà ghɨ bèŋsɨ̀ mɨ̀vɨm ɨ̀n kæ̀ njvàsɨ̀ bulamòʼ. 9À na ghɨ a mɨchi ìvɨm a njoŋsɨ nsòmbo yi tum wul wù toŋ isoŋ kɨ̀ ilaʼ ì jɨ̀m sɨ dyèyn na à n-ghɨ àchi kì a yi n-loyn ilêsɨ̀ ifu ateyn. 10À na ghɨ nô mɨ a bêŋ mɨ̀vɨm ɨ̀n tâyn ì kà, yi lèm bèŋ ateyn sɨ a nyɨŋ. Yi n-lèmà, nà kelɨ sɨ kasi sɨ fu ɨfwo ɨ ghêl vzɨ̀ a ghɨ tî yuyn sɨ̂ ghelɨ ateyn, sɨ visi nô mɨ àkôs à kà ta ghɨ tî yuyn na kɨ kasi ndù sɨ a àŋena isas i ndo. 11Bèŋ nâ yèyn na ghɨ bèŋ àyɨ wùl ɨ kelɨ wi sɨ tòʼ, kèsa sɨ ghayn ghayn afo ma kɨ fvɨ̀ sɨ a ngeŋ kèsa sɨ kœ̀ mɨtam ɨnkàʼ bula ghɨ kâŋ ɨ̀nkâʼ mɨ̀ àteyn. 12Bèŋ àteyn nɨn ghɨ bèŋ àyɨ, ghɨ sɨ layn sɨ̂ zɨ̀, yi kelɨ sɨ yɨ kɨ ɨ̀nchwò ɨfwo vzɨ̀ a wu n-ghɨ a yi a gvêynsɨ̀.”
13“À na ghɨ a bêŋ nâ ghàyn, nô mɨ ndà ɨ kelɨ sɨ kasi sɨ fu nô mɨ ghà ta wù tî yuyn sɨ̂ wùl ɨ̀ vzɨ̀ a wù tî bèyʼlɨ.”
14“Wùl kæ nà beyʼlɨ̂ àlêʼ a nse sɨ̂ wâynà ŋweyn kèsa wù n-yuyn yuyn a, ka wul ɨ̀ lvɨ̀ nɨ̂n yèʼtɨ. 15Wùl na se sɨ yuyn alêʼ a nse sɨ̂ wâynà ŋweyn kèsa wù n-beyʼlɨ̂ bèyʼlɨ wu kìtɨ̀ na bèŋsɨ̀ chwò sɨ̀ sèʼ ta ghɨ yɨ ayɨ a, ɨ̀ faŋ sɨ̀ sèʼ ta ka ghɨ fî yɨ a. 16Bèŋ sɨ ateyn sɨ kæ nà dvɨ-à a wù laʼ ɨkwo wu dvɨ-a, ɨ̀ nà ghɨ ma sɨ fàŋ sɨ ilæ, a wù bôŋ làʼ kɨ̀mɨ ɨ̀kwo ɨ lænɨ bòm ta wù n-yuyn ɨfwo vzɨ̀ a wu n-koʼ alèʼ a nse nâ ghè. 17Wùl se sɨ yuyn kèsa wù n-beyʼlɨ̂ bèyʼlɨ wu nà kelɨ ìfâyn i Fɨyini ka wùl ɨ̀ lvɨ nɨ̂n yèʼtɨ. À n-ghɨ mà Bôbo Fɨyini ɨ Fɨyini fifɨ.”
18“Yì na lêm tɨ̀saʼ temtɨ, fî yvɨnɨ̂ mà ta ka yì na chî kɨ nô nɨ̀ mbôynɨ̀ a yi ilaʼ. 19Yi nî têyn a ɨfwo ɨ yɨnɨ na faytɨ̂ koʼ a yi a gvêynsɨ̀, yi kelɨ àfo sɨ yɨ fî chî kɨ nô nɨ̀ mbôynɨ̀. 20Mɨtì ma yì kàʼ a yì na bɨfɨ na, ‘Ghès ɨ nì nà yɨ ghà a bèŋsɨ̀ nsòmbo nâ ghàyn ɨlvɨ ta ghès nɨn ghɨ wi sɨ tòʼ, ghɨ wi sɨ ghayn afo a?’ 21Mɨ nì boysɨ̂ gvêyn sisɨ a bêŋsɨ̀ ntufa a ɨfwo ɨ yɨnɨ koʼ ateyn nô sɨ a idvɨ̀ ma yì kàʼ a yì yɨ sɨ a bèŋsɨ̀ tal. 22Yi n-nì nà tôʼ gveynsɨ a bêŋsɨ̀ nfama bu yɨ kɨ ɨvɨ̂ a yì tî ghàyn a bèŋsɨ̀ ntufa nô sɨ chem ta ka yì nî ghayn ɨlvi a bêŋsɨ̀ bulamòʼ.”
23“Ka wùl sɨ̂ zɨ̀ nɨ̂n læ̀ bèyʼlɨ fvɨ̀sɨ̀ àlêʼ a nse bòm ta à n-kelɨ mà Bôbo nse nâ yèyn, yi ghɨ ta ghelɨ ghɨ gvinɨ ateyn tôʼnɨ̀ kɨ toʼnɨ nɨ̀ ɨ̀nyeyn. 24Wùl sɨ̂ zɨ̀ kæ yuyn àlêʼ sɨ̂ wùl nô mɨ wo ilaʼ nâ ghàyn a yi n-chi ateyn tèyn, wu nà kya na wù n-kelɨ sɨ visi na wùl vzɨ̀ a wù bèyʼlɨ alêʼ ateyn kasi yuyn ɨlvɨ ta wù kòŋ.”
25“Ànfɨfa kæ sɨ ku wul a yi antêynɨ̀, wù beyʼlɨ àlêʼ a ŋweyn a li-a, a wùl ɨ̀ ndo nɨ̀ àŋena na ghɨ ma wù kàʼ a wù kasi yuyn alêʼ ateyn. 26Wùl àteyn kæ nà kelɨ wi wul ta ka wù kasi yuyn, ɨ̀ læ̀ kèli ɨ̀kwo sɨ kasi sɨ yuyn alêʼ ateyn, a wù yuyn. 27Wu n-se sɨ kasi sɨ yuyn, nà kelɨ sɨ kìtɨ̀ ɨkwo ɨfwo vzɨ̀ a wù sɨ ghɨ ma wù ghayn meyn zɨ̂tɨ̀ kɨ a bêŋ ghè a wu n-læ yuyn alêʼ ateyn. Wu n-kìtɨ̀-à, ɨ̀ kàsi fu abes ɨkwo ateyn sɨ̂ wùl vzɨ̀ a wù tî bèyʼlɨ alêʼ ateyn, a à na sɨ kasî kelɨ ŋweyn alêʼ ateyn. 28Mɨtì ma wù kæ faŋ tɨ̀ kèli ɨkwo sɨ kasi sɨ yuyn alêʼ ateyn, a kɨ faŋ kɨ̀ sɨ̂ wùl vzɨ̀ a wù tî yuyn sɨ chem a bêŋ àyɨ. À na ghɨ a bêŋ àyɨ, a ghɨ kasî fù alêʼ ateyn sɨ̂ ŋweyn.”
29“Wùl kæ beyʼlɨ ndo a ntèʼ ma ghɨ tɨm meyn mbàyn jɨ̀ŋ kàli ntèʼ àteyn, a wù na ghɨ ma wù kàʼ a wù kasi yùyn ndo àteyn ibàm i bêŋ. 30Bèŋ àteyn kæ chwò, wùl ɨ̀ vzɨ̀ a wù tî bèyʼlɨ ndo àteyn ɨ kelɨ wi ɨkwo sɨ kasi sɨ yuyn, a wul ɨ̀ vzɨ̀ a wù tî yuyn ŋêyn woyn ŋweyn keli kɨ̀ samoʼ, ghɨ bu fì kelɨ wi sɨ kasi sɨ fu a bêŋ àyɨ. 31Mɨtì ndo sìsɨ̀ a sɨ n-ghɨ wi antêynɨ̀ mbàyn nɨn ghɨ kɨ ta gveynsɨ ma ghɨ kàʼ a ghɨ kasî yuyn. Ghɨ kæ faŋ tɨ̀ yuyn mɨ yuyn, a ghɨ kasi fù sɨ̂ àŋena a bêŋ àyɨ.”
32“Mɨtì ghelɨ ndo nɨ̀ Levì ɨ kelɨ àdyaʼ sɨ kasi sɨ yuyn ndosɨ àŋena a ntèʼsɨ ghê a àŋena nɨn kelɨ nô mɨ ɨlvɨ gha. 33Yi ti n-dyêyn na alêʼ a wul ɨ̀ ndo nɨ̀ Levì nɨn ghɨ ma ghɨ kàʼ a ghɨ kasî yuyn. Wùl ɨ̀ ndo nɨ̀ Levì kæ sɨ beyʼlɨ ndo, ɨ̀ faŋ tɨ̀ kàsi tɨ̀ yuyn, a ghɨ kasi fù sɨ̂ ŋweyn a bêŋ àyɨ. Ghɨ n-kasî fu-a bòm ta ndo sìsɨ̀ a ghelɨ ndo nɨ̀ Levì nɨn chi ateyn antêynɨ̀ nɨ̀ ghelɨ Isìlæ̀ nɨn kelɨ àŋena. 34Mɨtì ma ghɨ kàʼ ghɨ bû bèyʼlɨ ɨ̀twaʼ nyâmsɨ̀ vzɨ̀ a wu n-ghɨ a ntèʼsɨ nɨ̀ àŋena bòm ta à na lum kelɨ kɨ àŋena.”
35“Ànfɨfa kæ ku wul antêynɨ̀ nɨ̀ zɨ̀ wù na ghɨ ma wù kàʼ wu bû gàmtɨ ngêŋ ŋweyn, yi gàmtɨ̀ ŋweyn kɨ̀ ta yì gàmtɨ̀ wul ɨ̀ gvinɨ kèsa wul ma wù gvì kɨ̀ sɨ chitɨ, ta ka wù na chî zɨ̂ àŋena. 36Ka yi n-fsɨ̀ nô àfo a li-a sɨ̂ ŋweyn sɨ a sæ. Yì na fâyn Fɨyini fifɨ ta ka wùl àteyn faŋ nà chî kɨ zɨ̂ àŋena. 37Wùl ɨ̀ samsɨ ɨ̀kwo sɨ̂ ŋweyn, ka wu n-fsɨ chwò ɨ̀kwo vzɨ̀ a wù tî sàmsɨ, ɨ̀ bèyʼlɨ ɨ̀fwo ɨ yɨnɨ sɨ̂ ŋweyn, ka wu n-bèyʼlɨ sɨ keli sæ. 38À n-ghɨ mà Bôbo Fɨyini ɨ fɨyini fifɨ fì a fɨ n-læ fvɨ̀sɨ zɨ sɨ a Ijìb sɨ fu ilaʼ i Kenàn sɨ̂ zɨ̀, sɨ nà ghɨ Fɨyini fifɨ.”
39“Ànfɨfa kæ ku wul antêynɨ̀ nɨ̀ zɨ̀, wù beyʼlɨ ngêŋ ŋweyn sɨ̂ zɨ̀, ka yi n-nì na wù na felɨ̀ ta akôs. 40Yì na kwo tôʼnɨ̀ nɨ̀ ŋweyn ta wul ɨ̀ felɨnɨ nɨ̀ zɨ̀ kèsa ta wul ɨ̀ gvinɨ. Wù n-kelɨ kɨ sɨ nà felɨ sɨ̂ zɨ̀ sɨ chem a bêŋ àyɨ. 41À nà ghɨ a bêŋ àyɨ nâ ghàyn a ghɨ visi ŋweyn, a ŋêyn woyn ŋweyn kasi ndù a àŋena isas i ndo ɨ̀ lì ɨ̀fwo ɨ ghɨ bo ŋweyn. 42Ghelɨ Isìlæ̀ nɨn ghɨ ghelɨ ghɨ felɨnɨ nɨ̀ mà ma mɨ n-læ fvɨ̀sɨ àŋena a Ijìb, ghɨ kelɨ wi sɨ nà beyʼlɨ àŋena sɨ ɨkòs. 43Ka yì na nyâblɨ̀ nɨ̀ àŋena. Mɨtì, yì na fàyn Fɨyini fifɨ.”
44“Yi na kɨŋ àkôs aki-a kèsa a lumnɨ̀-à yi yuyn a tɨ̂laʼ ghè a tɨ n-baʼsɨ sɨ̂ zɨ̀. 45Yì kàʼ a yì yuyn kɨ̀mɨ ɨ̀kôs antêynɨ̀ nɨ̀ ghelɨ ma ghɨ gvì kɨ sɨ chitɨ zɨ̂ àŋena, nɨ̀ ghelɨ àŋena ghì a ghɨ bzɨ a yi ilaʼ. 46Ɨkôs ateyn kàʼ a wu faŋ nà felɨ̀ kɨ àkôs sɨ̂ zɨ̀, ma yì kàʼ a yì tef ɨkôs ateyn sɨ̂ woyn ghi, mɨtì ka wùl sɨ̂ zɨ̀ nɨn læ̀ mòm sɨ nyàblɨ̀ nɨ̀ wul ɨ̀ Isìlæ̀ ɨ̀ lvɨ̀.”
47“Wùl ɨ gvinɨ kæ nà chî a yi antêynɨ̀, ɨ̀ læ̀ ghaʼ, wul ìlaʼ nɨ̀ zɨ na fɨfa, ɨ̀ bèyʼlɨ ngêŋ ŋweyn sɨ̂ wùl ɨ̀ gvinɨ nâ vzɨ̀, kèsa wù bèyʼlɨ sɨ̂ wùl ìsas i ndo nɨ̀ ŋweyn, 48a à na ghɨ ma wâynà ŋweyn ɨ̀ lvɨ̀ kàʼ a wù kasi yuyn ŋweyn. 49Wâynà bò ŋweyn ɨ lûmnɨ̀ kèsa wâyn wâynà bò ŋweyn ɨ lûmnɨ̀ kèsa nô mɨ wul ɨ̀ ndo nɨ̀ ŋweyn ɨ̀kfà isas i ndo nɨ̀ àŋena kàʼ a wù kasi yùyn ŋweyn bula tì, nô ŋweyn keli ɨkwo, a wù kasi yuyn atu a ŋweyn. 50Wu n-se sɨ kasi sɨ yuyn atu a ŋweyn, a ŋêyn wùl ɨ̀ vzɨ̀ a wu n-læ yuyn ŋweyn na kelɨ sɨ taŋ bèŋsɨ̀, zɨ̂tɨ̀ kɨ a bêŋ ghè a wù n-læ yuyn ŋweyn ateyn sɨ koʼ sɨ chem a bêŋ àyɨ. Ghɨ na kelɨ kɨmɨ sɨ taŋ ɨkwo vzɨ̀ a ghɨ n-lâʼ wul ɨ̀ felɨnɨ ateyn a bêŋ a bêŋ, na wù laʼ bèŋ sîsɨ̀ a sɨ bɨ̀sɨ. 51Ghɨ kæ taŋ bèŋsɨ ateyn sɨ bu dvɨ-à, a wù na kelɨ sɨ làʼ ɨkwo wu dvɨ-à. 52Bèŋsɨ ateynsɨ kæ nà ghɨ ma sɨ faŋ kɨ̀ sɨ ilæ ta ka bèŋ à yɨ gvi, a wù laʼ kɨ fɨkwôtɨ̀ sɨ kasi sɨ yuyn atu a ŋweyn. 53À na ghɨ a bêŋsɨ̀ nâ ghàyn a wù n-felɨ sɨ̂ wul àtum vzɨ̀ a wù yùyn ŋweyn tì, wùl àtum àteyn ɨ nà nî sɨ̂ ŋweyn kɨ̀ ta wù nì sɨ̂ wùl wu felɨ̀ sɨ̂ ŋweyn wu lâʼ a bêŋ a bêŋ. Yì na tôʼ ki-a ka wùl nâ vzɨ̀ na nyâblɨ̀ nɨ̀ ŋweyn.”
54“À kæ læ̀ nà ghɨ a bêŋ àyɨ bula ghɨ kasi yuyn atu a ŋweyn nô a dzɨ ì lì, a ghɨ na kelɨ sɨ visi ŋweyn ŋêyn woyn ŋweyn na ghɨ lu. 55Yi n-ghɨ tèyn bòm ta ghelɨ Isìlæ̀ nɨn ghɨ ghelɨ ghɨ felɨnɨ nɨ̀ mà, ma mɨ n-læ fvɨ̀sɨ̀ àŋena a Ijìb. À n-ghɨ mà Bôbo Fɨyini ɨ fɨyini fifɨ.”

